A ju ka ndodhur ndonjëherë të keni mendime që nuk i doni, mendime që ju frikësojnë ose ju bëjnë të ndiheni në faj?
Si psikolog, dua t’ju siguroj se një mendim nuk është një veprim dhe nuk përcakton se kush jeni. Mendja njerëzore prodhon mijëra mendime çdo ditë. Disa janë të dobishme, ndërsa disa të tjerë janë të çuditshëm, të frikshëm ose krejtësisht të padëshiruar.
Çfarë janë mendimet e padëshiruara?
Mendimet e padëshiruara janë ide, imazhe ose skenarë që shfaqen papritur në mendje dhe bien ndesh me vlerat, dëshirat ose karakterin tuaj. Ato mund të lidhen me frikën, ankthin, fajin ose pasigurinë.
Për shembull, mund të mendoni:
- “Po sikur të ndodhë diçka e keqe?”
- “Po sikur të humbas kontrollin?”
- “Pse më erdhi ky mendim?”
Sa më shumë të trembeni nga këto mendime, aq më shumë mendja tenton t’i rikthejë ato. Ky është një mekanizëm normal i trurit dhe nuk do të thotë se ato do të bëhen realitet.
Pse shfaqen mendimet që nuk i dua?
Ka disa arsye psikologjike pse shfaqen mendimet negative dhe mendimet e padëshiruara.
Së pari, kur jeni nën stres ose përjetoni ankth, truri kalon në gjendje vigjilence. Ai përpiqet të parashikojë çdo rrezik të mundshëm dhe krijon skenarë të ndryshëm për t’ju mbrojtur.
Së dyti, sa më shumë të përpiqeni ta largoni një mendim, aq më shumë ai rikthehet. Është si t’i thoni vetes: “Mos mendo për një elefant blu.” Çfarë ndodh? Pikërisht ai imazh shfaqet menjëherë në mendje.
Së treti, perfeksionizmi dhe nevoja për kontroll e bëjnë mendjen të analizojë vazhdimisht çdo mendim. Kjo ushqen mbimendimin dhe e bën ciklin edhe më të fortë.
A janë të rrezikshme këto mendime?
Jo. Në shumicën e rasteve, mendimet e padëshiruara nuk janë të rrezikshme.
Në terapi, shpesh u them pacientëve: nuk është mendimi problemi, por mënyra se si reagojmë ndaj tij.
Kur përpiqeni ta luftoni, ta analizoni ose të bindeni se nuk duhet ta keni, ai fiton më shumë rëndësi. Ndërsa kur e pranoni si një mendim kalimtar, ai humbet fuqinë.
Mos harroni këtë: ju nuk jeni mendimet tuaja. Ju jeni personi që i vëren ato.
Si t’i menaxhoni mendimet e padëshiruara?
Nëse po përjetoni mendime obsesive, mendime negative ose mbimendim, provoni këto hapa.
Pranojeni mendimin. Mos u frikësoni prej tij dhe mos u përpiqni ta largoni me forcë.
Mos e gjykoni veten. Të gjithë njerëzit kanë mendime të çuditshme. Kjo nuk ju bën person të keq.
Mos kërkoni siguri vazhdimisht. Sa më shumë të kontrolloni nëse mendimi është i vërtetë, aq më shumë ai forcohet.
Përqendrohuni te e tashmja. Merrni frymë ngadalë, shikoni përreth dhe rikthejeni vëmendjen tek ajo që po bëni.
Shkruani mendimet. Shpesh, kur i vendosni në letër, ato humbasin intensitetin.
Lexoni libra psikologjikë. Librat mbi ankthin, terapinë njohëse-sjellore (CBT) dhe vetëndihmën mund t’ju ndihmojnë të kuptoni më mirë mënyrën si funksionon mendja. kliko ketu
Se fundmi
Nëse po pyesni veten: “Pse kam mendime që nuk i dua?”, përgjigjja është më e thjeshtë sesa duket. Sepse truri njerëzor prodhon vazhdimisht mendime, dhe jo të gjitha pasqyrojnë dëshirat apo karakterin tuaj.
Mos i luftoni mendimet. Vëzhgojini, pranojini dhe lërini të kalojnë. Me kalimin e kohës, ato humbasin forcën. Kujtoni gjithmonë se mendimet nuk janë fakte, nuk janë urdhra dhe nuk përcaktojnë identitetin tuaj. Por nëse mendimet që nuk i doni fillojnë të ndikojnë në punë, marrëdhënie, gjumë ose cilësinë e jetës, është e rëndësishme të flisni me një psikolog.
